kavramı, kimyasal hesaplamalarda temel bir birimdir ve Avogadro sayısı (6,022·10²³) tane parçacığın miktarına karşılık gelir.
Mol, bir madde miktarının kütlesi (gram) ve molar kütle (g/mol) arasındaki ilişkiye dayanır: n = m / M, burada n mol sayısı, m gram cinsinden kütlesi ve M molar kütle (g/mol) dir.
Molar kütle, bir elementin atomik ağırlığına veya bileşikin formül ağırlığına eşittir. Örneğin, O₂ molekülü için M = 32 g/mol (her O atomu 16), H₂O için M = 18 g/mol (2·1 + 16).
Mol kütlesi (gram/mol) ve mol sayısı kullanılarak birbirine dönüştürülür:
- Gram’ı mol’e çevirme: n = m / M
- Mol’u gram’a çevirme: m = n · M
Sık karşılaşılan soru tipleri:
• Verilen bir madde miktarının (gram) mol sayısını bulma.
• Bir reaksiyon denklemindeki stokiyometri oranlarına göre bir reaktiften diğerinin mol miktarını hesaplama.
• Bir gazın hacmi (STP’de 22,4 L/mol) veya çözeltinin sabit hacmi (1 L’deki mol sayısı = molalite) ile mol sayısını ilişkilendirme.
Örnek: 36 g Ar (argon) n = m / M = 36 / 40 = 0,9 mol demektir.
Mol kavramı, kimyasal denge, sıcaklık ve basınç etkilerini içeren ideal gaz yasası (p·V = n·R·T) ve reaksiyon stoikiyometrisi ile birleştirildiğinde, TYT Kimya sınavlarında sıklıkla çıkan karmaşık hesaplamaları kolaylaştırır.